Ustawaz dnia 23 maja 1991 r.o organizacjach pracodawców

Spis treści

   Rozdział 1   

Przepisy ogólne

Art. 1.

1.

Pracodawcy mają prawo tworzyć, bez uzyskania uprzedniego zezwolenia, związki według swego uznania, jak też przystępować do tych organizacji, z zastrzeżeniem stosowania się do ich statutów.

2.

Pracodawcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna, zatrudniająca pracowników, której przedmiotem działania jest prowadzenie działalności gospodarczej.

3.

Prawo tworzenia związków wymienionych w ust. 1 mają również osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne prowadzące działalność gospodarczą, zatrudniające pracowników okresowo.

Art. 2.

Związki pracodawców mają prawo tworzenia federacji i konfederacji, jak też przystępowania do nich, a każdy związek, federacja i konfederacja ma prawo do przystępowania do międzynarodowych organizacji pracodawców.

Art. 3.

Związki pracodawców, ich federacje i konfederacje są samorządne i niezależne w swej działalności statutowej od organów administracji państwowej, samorządu terytorialnego oraz innych organizacji.

Art. 4.

Związki pracodawców, ich federacje i konfederacje nie mogą podejmować działań zmierzających do ograniczenia praw pracowników do zrzeszania się w związki zawodowe oraz działań mających na celu sprawowanie kontroli nad związkami pracowników.

Art. 5.

Podstawowym zadaniem związków pracodawców, ich federacji i konfederacji jest ochrona praw i reprezentowanie interesów zrzeszonych członków wobec związków zawodowych pracowników, organów władzy i administracji państwowej oraz organów samorządu terytorialnego.

Art. 6.

Majątek związków pracodawców, ich federacji i konfederacji powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, z własnej działalności i dochodów z majątków organizacji.

   Rozdział 2   

Tworzenie związków pracodawców

Art. 7.

1.

Związek pracodawców powstaje z mocy uchwały o jego założeniu, podjętej na zgromadzeniu założycielskim przez co najmniej 10 pracodawców.

2.

Decyzje dotyczące członkostwa pracodawcy będącego osobą prawną w organizacji pracodawców podejmuje organ upoważniony do składania oświadczeń woli w jej imieniu.

3.

Zgromadzenie założycielskie, które podjęło uchwałę o założeniu związku pracodawców, uchwala statut i wybiera komitet założycielski w liczbie co najmniej 3 osób.

Art. 8.

1.

Statut związku pracodawców powinien zawierać w szczególności:

1)

nazwę związku, siedzibę oraz terytorialny zakres działania,

2)

organy związku, zakres ich uprawnień, tryb ich wyboru i odwołania oraz okres kadencji,

3)

podstawowe cele i zadania związku oraz sposoby i formy ich realizacji,

4)

sposób nabywania i utraty członkostwa,

5)

prawa i obowiązki członków,

6)

sposób reprezentowania związku oraz osoby upoważnione do zaciągania zobowiązań majątkowych w imieniu związku,

7)

zasady dokonywania zmian statutu, rozwiązywania związku i przeznaczenie jego majątku w razie likwidacji,

8)

sposób uzyskiwania środków finansowych oraz ustanawiania składek członkowskich.

2.

Związki, które zamierzają tworzyć terenowe jednostki organizacyjne, określają w statucie strukturę organizacyjną i zasady tworzenia tych jednostek.

Art. 9.

1.

Komitet założycielski w terminie 30 dni od dnia utworzenia związku pracodawców składa wniosek o rejestrację związku w sądzie wojewódzkim właściwym miejscowo ze względu na siedzibę związku. Po bezskutecznym upływie tego terminu uchwała o utworzeniu związku pracodawców traci moc.

2.

Sąd odmówi rejestracji związku pracodawców, jeżeli nie zostały spełnione wymagania określone w art. 7 i 8 lub jeżeli statut związku jest niezgodny z przepisami ustawy.

3.

Postanowienie sądu w przedmiocie rejestracji związku podlega zaskarżeniu do sądu apelacyjnego.

Art. 10.

Związek pracodawców nabywa osobowość prawną z dniem zarejestrowania.

Art. 11.

1.

Związek pracodawców zawiadamia niezwłocznie sąd o zmianie statutu. Zmiana wchodzi w życie z upływem 14 dni od dnia zawiadomienia, jeżeli sąd nie zgłosił zastrzeżeń co do jej zgodności z prawem.

2.

W razie zgłoszenia zastrzeżeń, o których mowa w ust. 1, sąd zawiadamia o nich związek pracodawców i wyznacza rozprawę dla ich rozpatrzenia w terminie 30 dni od dnia zawiadomienia przez związek o zmianie statutu.

3.

Art. 13 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 12.

1.

Sąd skreśla związek pracodawców z rejestru, gdy:

1)

wskazany w statucie organ podjął uchwałę o rozwiązaniu związku,

2)

liczba członków związku utrzymuje się poniżej 10 pracodawców przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

2.

Okoliczności wskazane w ust. 1 sąd stwierdza z urzędu lub na wniosek związku pracodawców.

3.

Postanowienie sądu o skreśleniu z rejestru podlega zaskarżeniu do sądu apelacyjnego.

Art. 13.

1.

Sprawy dotyczące rejestracji związku pracodawców są rozpatrywane w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym.

2.

Sprawy, o których mowa w ust. 1, sąd rozpatruje w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.

3.

Minister Sprawiedliwości określi w drodze rozporządzenia szczegółowy tryb postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1, a także wzór i sposób prowadzenia rejestru związków pracodawców.

Art. 14.

Przepisy art. 7-13 stosuje się odpowiednio do federacji i konfederacji wymienionych w art. 2, z tym że:

1)

liczba założycieli tych organizacji nie może być mniejsza niż trzy,

2)

organizacje te rejestruje Sąd Wojewódzki w Warszawie,

3)

sąd skreśla organizacje z rejestru, gdy liczba członków utrzymuje się poniżej trzech przez okres dłuższy niż trzy miesiące.

   Rozdział 3   

Uprawnienia organizacji pracodawców

Art. 15.

Związki pracodawców, ich federacje i konfederacje mają prawo uchwalania swych statutów i regulaminów wewnętrznych, swobodnego wybierania swych przedstawicieli, powoływania zarządów oraz układania programów działania.

Art. 16.

1.

Federacje i konfederacje wymienione w art. 2 mają prawo opiniowania założeń i projektów ustaw oraz aktów wykonawczych do tych ustaw w zakresie objętym zadaniami związków pracodawców.

2.

Organy władzy i administracji państwowej oraz organy samorządu terytorialnego obowiązane są zapewnić organizacjom pracodawców wykonywanie uprawnień, o których mowa w ust. 1, na równych prawach ze związkami zawodowymi.

Art. 17.

Związki pracodawców uczestniczą, na zasadach określonych w odrębnych przepisach, w prowadzeniu rokowań zbiorowych, w zawieraniu układów zbiorowych pracy oraz innych porozumień w zakresie objętym ich zadaniami statutowymi.

Art. 18.

1.

Dochód z działalności gospodarczej prowadzonej przez związki pracodawców oraz federacje i konfederacje służy realizacji ich zadań statutowych i nie może być przeznaczony do podziału między ich członków.

2.

Związki pracodawców, ich federacje i konfederacje korzystają ze zwolnień podatkowych przewidzianych dla stowarzyszeń.

   Rozdział 4   

Odpowiedzialność za naruszenie przepisów ustawy

Art. 19.

1.

Sąd rejestrowy w razie stwierdzenia, że dany organ związku pracodawców prowadzi działalność sprzeczną z ustawą, wyznacza termin co najmniej 14 dni do dostosowania działalności tego organu do obowiązującego prawa. Postępowanie wszczyna się na wniosek właściwego prokuratora wojewódzkiego.

2.

W razie bezskutecznego upływu terminu przewidzianego w ust. 1, sąd rejestrowy może:

1)

orzec grzywnę indywidualnie nakładaną na członków danego organu związku,

2)

wyznaczyć władzom związku termin przeprowadzenia nowych wyborów do organu związku wymienionego w ust. 1, pod rygorem zawieszenia działalności tego organu.

3.

Jeżeli środki określone w ust. 2 okażą się bezskuteczne, sąd rejestrowy, na wniosek Ministra Sprawiedliwości, orzeka o skreśleniu związku pracodawców z rejestru. Od orzeczenia przysługuje środek odwoławczy do sądu apelacyjnego.

4.

Do spraw, o których mowa w ust. 1-3, stosuje się odpowiednio art. 13.

5.

Związek skreślony prawomocnym orzeczeniem z rejestru jest obowiązany niezwłocznie zaprzestać swej działalności, a w terminie najpóźniej trzech miesięcy od uprawomocnienia się tego orzeczenia dokonać swojej likwidacji w sposób przewidziany w statucie.

6.

Przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do federacji i konfederacji wymienionych w art. 2.

   Rozdział 5   

Przepisy przejściowe i końcowe

Art. 20.

1.

Organizacje zrzeszające pracodawców na podstawie dotychczasowych przepisów mogą stać się, po dostosowaniu swych statutów do przepisów ustawy i po spełnieniu wymagań przewidzianych w ustawie, organizacjami pracodawców w rozumieniu art. 1 ust. 2 lub art. 2.

2.

Do czasu powstania na podstawie przepisów ustawy ogólnokrajowej reprezentacji pracodawców, nie dłużej jednak niż do dnia 30 września 1991 r., prawa i interesy pracodawców polskich w stosunkach międzynarodowych reprezentuje Konfederacja Pracodawców Polskich.

Art. 21.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.