Obwieszczenie Ministra Rozwojuz dnia 25 marca 2016 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego

Spis treści

Treść obwieszczenia

1.

Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych   (Dz. U. z 2016 r. poz. 296) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 4 lipca 2005 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 1140), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:

1)

rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 160);

2)

rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 623);

3)

rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 913).

2.

Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje:

1)

§ 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 160), który stanowi:
„ 

§ 2.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
 ”
 ;

2)

§ 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 623), który stanowi:
„ 

§ 2.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
 ”
 ;

3)

§ 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. poz. 913), który stanowi:
„ 

§ 2.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
 ”
 .

Załącznik   -   Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 4 lipca 2005 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego1)Obecnie działem administracji rządowej - gospodarka kieruje Minister Rozwoju, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju (Dz. U. poz. 1895).

Na podstawie art. 20 ust. 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego   (Dz. U. z 2015 r. poz. 1100 i 1893 oraz z 2016 r. poz. 544) zarządza się, co następuje:

§ 1.

Rozporządzenie określa:

1)

wysokość opłaty za przeprowadzenie szkolenia oraz egzaminu;

2)

rodzaje dokumentów potwierdzających praktykę zawodową w zakresie realizacji publicznych pokazów pirotechnicznych o charakterze imprez masowych;

3)

zakres i program szkolenia osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego, zwanego dalej „szkoleniem”;

4)

zakres i sposób przeprowadzenia egzaminu oraz wzory zaświadczeń potwierdzających przygotowanie zawodowe;

5)

podmioty upoważnione do prowadzenia szkolenia.

§ 2.

Opłata za przeprowadzenie szkolenia oraz egzaminu wynosi 70% kwoty przeciętnego wynagrodzenia w kwartale poprzedzającym termin rozpoczęcia szkolenia, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w tym:

1)

za przeprowadzenie szkolenia 50% kwoty przeciętnego wynagrodzenia;

2)

za przeprowadzenie egzaminu 20% kwoty przeciętnego wynagrodzenia.

§ 3.

Dokumentem potwierdzającym praktykę zawodową w zakresie realizacji publicznych pokazów pirotechnicznych o charakterze imprez masowych jest oświadczenie pracodawcy o odbyciu tej praktyki.

§ 4.

1.

Zakres szkolenia obejmuje zagadnienia dotyczące:

1)

ogólnej wiedzy zawodowej w zakresie prac prowadzonych z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

2)

znajomości przepisów regulujących zasady nabywania, przechowywania, używania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

3)

zasad bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania prac z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

4)

zagrożeń dla życia i zdrowia ludzi, mienia, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego, związanych z posiadaniem, przechowywaniem i używaniem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego, oraz sposobów ograniczania lub eliminacji tych zagrożeń;

5)

przeciwdziałania zewnętrznym zagrożeniom mogącym wystąpić podczas prowadzonych prac z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.

2.

Szkolenie prowadzi się w grupach tematycznych obejmujących:

1)

stosowanie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych;

2)

prowadzenie prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem;

3)

badania w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

3.

Uczestnik szkolenia bierze udział w grupie tematycznej odpowiadającej planowanemu rodzajowi prac związanych z dostępem do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.

4.

Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej, o której mowa w:

1)

ust. 2 pkt 1, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia;

2)

ust. 2 pkt 2, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

3)

ust. 2 pkt 3, określa załącznik nr 3 do rozporządzenia;

43)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.)

ust. 2 pkt 4, określa załącznik nr 3a do rozporządzenia.

5.

Szkolenie jest prowadzone odrębnie dla osób zatrudnionych na:

1)

samodzielnych stanowiskach, w tym stanowiskach nadzoru;

2)

pozostałych stanowiskach.

§ 5.

1.

Z przebiegu szkolenia sporządza się protokół, który zawiera:

1)

nazwę podmiotu przeprowadzającego szkolenie;

2)

termin i miejsce szkolenia;

3)

zakres szkolenia;

4)

imię i nazwisko uczestnika szkolenia, jego numer PESEL lub numer dokumentu tożsamości.

2.

Protokół, o którym mowa w ust. 1, podpisuje dyrektor podmiotu przeprowadzającego szkolenie lub upoważniona przez niego osoba.

§ 6.

1.

Egzamin przeprowadzają członkowie komisji kwalifikacyjnej wyznaczeni przez jej przewodniczącego spośród specjalistów do spraw:

1)

stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych;

2)

prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem;

3)

badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

44)Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.)

prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.

2.

Egzamin prowadzony w formie ustnej polega na udzieleniu przez osobę egzaminowaną odpowiedzi na zestaw pytań wynikających z programu szkolenia.

3.

Wynik egzaminu określa się jako „pozytywny” lub „negatywny”.

4.

Osobie, która uzyskała pozytywny wynik egzaminu, wydaje się zaświadczenie potwierdzające przygotowanie zawodowe do wykonywania prac związanych z dostępem do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.

5.

Wzory zaświadczeń potwierdzających przygotowanie zawodowe określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

6.

W przypadku negatywnego wyniku egzaminu uczestnik szkolenia może powtórnie przystąpić do egzaminu nie wcześniej niż po upływie 3 miesięcy od dnia, w którym uzyskał negatywny wynik egzaminu.

7.

Z przebiegu egzaminu sporządza się protokół, który podpisują przewodniczący i członkowie komisji kwalifikacyjnej przeprowadzający egzamin.

§ 7.

Podmiotami upoważnionymi do prowadzenia szkolenia są:

1)

Instytut Przemysłu Organicznego w Warszawie, Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia w Zielonce, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, Instytut Mechaniki Precyzyjnej w Warszawie, w zakresie:

a)

stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych,

b)

prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem,

c)

badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego;

2)

Ośrodek Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. Prof. Jana Rosnera we Wrocławiu w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. a i b;

3)

„Poltegor - Instytut” Instytut Górnictwa Odkrywkowego we Wrocławiu w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. b;

4)

Główny Instytut Górnictwa w Katowicach w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. c;

55)Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; w brzmieniu ustalonym przez § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913), które weszło w życie z dniem 25 sierpnia 2012 r.)

Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia w Zielonce, Wojskowy Instytut Techniki Inżynieryjnej we Wrocławiu im. profesora Józefa Kosackiego, „Bet-Min” Andrzej Górski w Wiechlicach, SPEC-MAJ Lesław Majewski w Oławie, Ośrodek Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. Prof. Jana Rosnera we Wrocławiu, „Jakusz” Systemy Zabezpieczeń Bankowych w Kościerzynie oraz BIURO OBSŁUGI INWESTYCJI Elżbieta Olczak-Majewska we Wrocławiu, w zakresie prowadzenia oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych;
1)
Obecnie działem administracji rządowej - gospodarka kieruje Minister Rozwoju, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju (Dz. U. poz. 1895).
2)
Dodany przez § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 160), które weszło w życie z dniem 4 marca 2009 r.
3)
Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.
4)
Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.
5)
Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; w brzmieniu ustalonym przez § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913), które weszło w życie z dniem 25 sierpnia 2012 r.
6)
Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 623), które weszło w życie z dniem 14 maja 2009 r.
7)
Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 22 lipca 2005 r.
8)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 8 listopada 2002 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 1633), które utraciło moc na podstawie art. 6 ustawy z dnia 10 września 2004 r. o zmianie ustawy o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. poz. 2249).

Załącznik nr 1   -   Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych


Lp.
Blok problemowy
Temat szkolenia
1
2
3
1
Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych
  1.   Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych.
   
  2.   Formy przemian wybuchowych różnych odmian materiałów wybuchowych.
   
  3.   Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych mające wpływ na bezpieczeństwo i ich znaczenie praktyczne.
   
  4.   Typowe odmiany i formy użytkowe materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
   
  5.   Substancje o właściwościach wybuchowych.
   
  6.   Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne.
   
  7.   Obszary zastosowań materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
   
  8.   Procedury oceny zgodności oraz wymagania w stosunku do wprowadzanych do obrotu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
2
Przepisy regulujące zasady nabywania, posiadania, przechowywania, przetwarzania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego
  1.   Regulacje prawne dotyczące wydawania oraz cofania pozwoleń na nabywanie, przechowywanie i używanie materiałów wybuchowych.
   
  2.   Regulacje prawne dotyczące transportu i przemieszczania materiałów wybuchowych.
   
  3.   Regulacje prawne dotyczące przechowywania materiałów wybuchowych.
   
  4.   Ewidencjonowanie nabytych, zużytych, przechowywanych, przemieszczanych i zbytych materiałów wybuchowych.
   
  5.   Wymagania dotyczące obiektów, w których przetwarzane i stosowane są materiały wybuchowe w procesie produkcyjnym.
3
Przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych
  1.   Regulacje prawne dotyczące BHP stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych:
   
  1)   ustawa - Kodeks pracy wraz z aktami wykonawczymi;
   
  2)   ustawa o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego wraz z aktami wykonawczymi;
   
  3)   ustawa o substancjach i preparatach niebezpiecznych wraz z aktami wykonawczymi.
   
  2.   Analiza wypadków i katastrof związanych ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
   
  3.   Specyfika prac związanych ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
4
Przeciwdziałanie zagrożeniom dla życia i zdrowia ludzi, mienia i środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego przy stosowaniu materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych
  1.   Typowe zagrożenia wewnętrzne i zewnętrzne związane ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
   
  2.   Ocena ryzyka zawodowego występującego przy obrocie i stosowaniu materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
   
  3.   Działania zmierzające do minimalizacji poziomu ryzyka zawodowego.
   
  4.   Obowiązki wynikające ze stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych w ilościach ustalonych dla zakładów zagrożonych wystąpieniem poważnej awarii przemysłowej.
   
  5.   Postępowanie w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia ludzkiego na wszystkich etapach stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych.
5
Przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, jakie mogą mieć miejsce podczas stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych
  1.   Regulacje prawne dotyczące ochrony osób i mienia w odniesieniu do przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe w procesach produkcyjnych.
   
  2.   Charakter zewnętrznych zagrożeń dla przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe oraz omówienie typowych przykładów działań przestępczych w stosunku do nich:
   
  1)   omówienie typowych przykładów wykorzystania materiałów wybuchowych w celach przestępczych i terrorystycznych;
   
  2)   sposoby oddziaływania w sposób przestępczy na przedsiębiorców i osoby mające dostęp do materiałów wybuchowych;
   
  3)   sposoby oddziaływania na służby nadzoru i ochrony obiektów i terenów, gdzie są prowadzone prace z użyciem materiałów wybuchowych;
   
  4)   kradzieże surowców, półproduktów i gotowych wyrobów.
   
  3.   Sposoby reagowania w sytuacjach zagrożeń i zasady współpracy z organami ścigania.
     

Uwaga. Łączny czas realizacji programu szkolenia określa się na 8-24 godzin.

Załącznik nr 2   -   Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem


Lp.
Blok problemowy
Temat szkolenia
1
2
3
1
Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych
  1.   Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych.
   
  2.   Formy przemian wybuchowych materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych.
   
  3.   Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych mające wpływ na bezpieczeństwo i ich znaczenie praktyczne.
   
  4.   Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne.
   
  5.   Typowe odmiany i formy użytkowe materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
   
  6.   Sposoby i środki inicjowania ładunków materiałów wybuchowych.
   
  7.   Dobór sprzętu strzałowego.
   
  8.   Obszary zastosowań materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych:
   
  -   roboty wyburzeniowe w budownictwie,
   
  -   strzelania w metalach (kruszenie złomu, obróbka wybuchowa metalu, prace w hutnictwie),
   
  -   strzelania w budownictwie komunikacyjnym,
   
  -   strzelania w rolnictwie, leśnictwie,
   
  -   strzelania podwodne,
   
  -   prowadzenie pokazów pirotechnicznych,
   
  -   inne roboty strzałowe.
   
  9.   Procedury oceny zgodności oraz wymagania w stosunku do wprowadzanych do obrotu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
2
Przepisy regulujące zasady nabywania, posiadania, przechowywania, przemieszczania, używania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego
  1.   Regulacje prawne dotyczące wydawania i cofania pozwoleń na nabywanie, przechowywanie i używanie materiałów wybuchowych.
   
  2.   Regulacje prawne dotyczące używania materiałów wybuchowych.
   
  3.   Regulacje prawne dotyczące transportu i przemieszczania materiałów wybuchowych.
   
  4.   Regulacje prawne dotyczące przechowywania materiałów wybuchowych.
   
  5.   Ewidencjonowanie nabytych, zużytych, przechowywanych i zbywanych materiałów wybuchowych.
3
Przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas stosowania materiałów wybuchowych poza górnictwem, z uwzględnieniem specyfiki różnego rodzaju prac
  1.   Regulacje prawne dotyczące BHP przy używaniu materiałów wybuchowych:
   
  -   regulacje wynikające z ustawy - Kodeks pracy,
   
  -   inne regulacje prawne związane z wyodrębnionymi obszarami działalności zawodowej.
   
  2.   Praktyka stosowania obowiązujących regulacji prawnych oraz typowe naruszenia przepisów i zasad BHP w firmach prowadzących prace przy użyciu materiałów wybuchowych poza górnictwem, między innymi dotyczące:
   
  -   instruktażu stanowiskowego nowo przyjmowanych pracowników,
   
  -   wymagań dotyczących instrukcji stanowiskowych BHP,
   
  -   organizacji pracy.
   
  3.   Specyfika prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych poza górnictwem.
4
Przeciwdziałanie zagrożeniom dla życia i zdrowia ludzi, mienia, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego przy stosowaniu materiałów wybuchowych poza górnictwem
  1.   Typowe zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów wybuchowych, w tym związane z właściwościami stosowanych środków inicjujących.
   
  2.   Ocena ryzyka zawodowego przy prowadzeniu prac z użyciem materiałów wybuchowych poza górnictwem.
   
  3.   Prognozowanie zagrożeń dla obiektu i otoczenia związanych z prowadzeniem prac przy użyciu materiałów wybuchowych poza górnictwem.
   
  4.   Sposoby ograniczania lub eliminacji zagrożeń podczas prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych poza górnictwem.
   
  5.   Specyfika BHP, zagrożeń i sposobów ich ograniczania w jednym ze wskazanych niżej obszarów działalności zawodowej szkolonych osób:
   
  -   roboty wyburzeniowe w budownictwie,
   
  -   strzelania w metalach (kruszenie złomu, obróbka wybuchowa metalu, prace w hutnictwie),
   
  -   strzelania w budownictwie komunikacyjnym,
   
  -   strzelania w rolnictwie, leśnictwie,
   
  -   strzelania podwodne,
   
  -   prowadzenie pokazów pirotechnicznych,
   
  -   inne roboty strzałowe, w tym w warunkach szczególnych zagrożeń (obecność substancji zapalnych w mieszaninie z powietrzem).
5
Przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, jakie mogą mieć miejsce podczas stosowania materiałów wybuchowych
  1.   Regulacje prawne dotyczące ochrony osób i mienia w odniesieniu do przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe poza górnictwem.
   
  2.   Charakter zewnętrznych zagrożeń dla przedsiębiorców i osób stosujących materiały wybuchowe oraz omówienie typowych przykładów działań przestępczych w stosunku do nich:
   
  1)   omówienie typowych przykładów wykorzystania materiałów wybuchowych w celach przestępczych i terrorystycznych;
   
  2)   sposoby oddziaływania w sposób przestępczy na przedsiębiorców i osoby mające dostęp do materiałów wybuchowych;
   
  3)   sposoby oddziaływania na służby nadzoru i ochrony obiektów i terenów, gdzie są prowadzone prace z użyciem materiałów wybuchowych;
   
  4)   kradzieże surowców, półproduktów i gotowych materiałów wybuchowych.
   
  3.   Sposoby reagowania w sytuacjach zagrożeń i zasady współpracy z organami ścigania.
     

Uwaga. Łączny czas realizacji programu szkolenia określa się na 8-24 godzin.

Załącznik nr 3   -   Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego


Lp.
Blok problemowy
Temat szkolenia
1
2
3
1
Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych
  1.   Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych.
   
  2.   Formy przemian wybuchowych materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych.
   
  3.   Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych i ich znaczenie praktyczne.
   
  4.   Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne.
   
  5.   Typowe odmiany i formy użytkowe materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
   
  6.   Substancje o właściwościach wybuchowych.
   
  7.   Zastosowanie materiałów wybuchowych w warunkach zagrożeń naturalnych:
   
  -   wysokiej lub niskiej temperatury,
   
  -   podwyższonej wilgotności,
   
  -   obecności gazów wybuchowych (np. metanu),
   
  -   obecności pyłów palnych (pyłu węglowego).
   
  8.   Instytucje zajmujące się badaniami w dziedzinie materiałów wybuchowych i zakres prowadzonych prac.
   
  9.   Procedury oceny zgodności oraz wymagania w stosunku do wprowadzanych do obrotu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
2
Przepisy regulujące zasady nabywania, posiadania, przechowywania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego
  1.   Regulacje prawne dotyczące wydawania oraz cofania pozwoleń na nabywanie, przechowywanie i używanie materiałów wybuchowych.
   
  2.   Regulacje prawne dotyczące transportu i przemieszczania materiałów wybuchowych.
   
  3.   Regulacje prawne dotyczące przechowywania materiałów wybuchowych.
   
  4.   Ewidencjonowanie nabytych, zużytych, przechowywanych, przemieszczanych i zbytych materiałów wybuchowych.
   
  5.   Bezpieczna likwidacja pozostałości materiałów wybuchowych po badaniach. Niszczenie odpadów.
3
Przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania badań w dziedzinie materiałów wybuchowych
  1.   Regulacje prawne dotyczące BHP przy badaniach materiałów wybuchowych:
   
  -   regulacje wynikające z ustawy - Kodeks pracy wraz z aktami wykonawczymi,
   
  -   regulacje wynikające z ustawy o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego wraz z aktami wykonawczymi.
   
  2.   Praktyka stosowania obowiązujących regulacji prawnych oraz typowe naruszenia przepisów i zasad w warunkach zagrożenia wybuchem w instytucjach zajmujących się badaniami w dziedzinie materiałów wybuchowych, a szczególnie dotyczące:
   
  -   instruktażu stanowiskowego nowo przyjmowanych pracowników,
   
  -   wymagań dotyczących instrukcji stanowiskowych BHP w zakresie zagrożenia wybuchem,
   
  -   organizacji pracy w związku z realizacją poszczególnych procedur badawczych.
   
  3.   Specyfika badań w dziedzinie materiałów wybuchowych w jednym ze wskazanych niżej obszarów działalności zawodowej szkolonych osób:
   
  -   badania nad opracowaniem nowych materiałów wybuchowych,
   
  -   badania związane z oceną zgodności materiałów wybuchowych, klasyfikacją dla celów transportowych itp.,
   
  -   działalność laboratoriów kontroli jakości wytwarzanych materiałów wybuchowych,
   
  -   badania aplikacyjne materiałów wybuchowych,
   
  -   w innym obszarze, w miarę potrzeb grupy słuchaczy.
4
Przeciwdziałanie zagrożeniom dla życia i zdrowia ludzi, mienia, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego przy prowadzeniu badań w dziedzinie materiałów wybuchowych
  1.   Typowe zagrożenia związane z metodami badań materiałów wybuchowych.
   
  2.   Prognozowanie stopnia zagrożeń dla obiektu i otoczenia w laboratoriach badań materiałów wybuchowych.
   
  3.   Ocena ryzyka zawodowego przy prowadzeniu badań w dziedzinie materiałów wybuchowych.
   
  4.   Sposoby ograniczania lub eliminacji zagrożeń w laboratoriach materiałów wybuchowych.
   
  5.   Specyfika BHP, zagrożeń i sposobów ich ograniczania w jednym ze wskazanych niżej obszarów działalności zawodowej szkolonych osób:
   
  1)   badania nad opracowaniem nowych materiałów wybuchowych;
   
  2)   badania związane z oceną zgodności materiałów wybuchowych i klasyfikacją dla celów transportowych itp.;
   
  3)   działalność laboratoriów kontroli jakości materiałów wybuchowych u producentów;
   
  4)   badania aplikacyjne materiałów wybuchowych;
   
  5)   w innym obszarze, w miarę potrzeb grupy słuchaczy.
5
Przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, jakie mogą mieć miejsce podczas prowadzenia badań w dziedzinie materiałów wybuchowych
  1.   Regulacje prawne dotyczące ochrony osób i mienia w odniesieniu do przedsiębiorców prowadzących badania materiałów wybuchowych.
   
  2.   Charakter zewnętrznych zagrożeń dla jednostek naukowych prowadzących badania w dziedzinie materiałów wybuchowych:
   
  1)   omówienie typowych przykładów wykorzystania materiałów wybuchowych w celach przestępczych i terrorystycznych;
   
  2)   sposoby oddziaływania w sposób przestępczy na osoby mające prawny dostęp do materiałów wybuchowych;
   
  3)   sposoby oddziaływania na służby nadzoru i ochrony obiektów, w których są prowadzone badania materiałów wybuchowych;
   
  4)   kradzieże surowców, półproduktów i gotowych wyrobów.
   
  3.   Sposoby reagowania w sytuacjach zagrożeń i zasady współpracy z organami ścigania.
     

Uwaga. Łączny czas realizacji programu szkolenia określa się na 8-24 godzin.

Załącznik nr 3a   -   Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego9)Dodany przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.


Lp.
Blok problemowy
Temat szkolenia
1
2
3
1
Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych
  1.   Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych.
   
  2.   Formy przemian wybuchowych materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych.
   
  3.   Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych mające wpływ na bezpieczeństwo i ich znaczenie praktyczne.
   
  4.   Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne.
   
  5.   Budowa i zasada działania podstawowych środków bojowych stanowiących przedmiot oczyszczania terenów.
   
  6.   Sposoby i środki inicjowania materiałów wybuchowych.
   
  7.   Zasady doboru sprzętu strzałowego.
   
  8.   Obszary zastosowań materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych.
   
  9.   Procedury oceny zgodności oraz wymagania w stosunku do wprowadzanych do obrotu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
2
Zasady organizacji prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych
  1.   Sposoby przeszukiwania terenu w celu wykrycia materiałów wybuchowych:
   
  -   dobór sprzętu i jego parametrów do wykonywanych prac,
   
  -   budowa, zasady działania i dane techniczne podstawowych wykrywaczy metali,
   
  -   dokumentacja prowadzenia prac oczyszczania terenów i nadzoru saperskiego na etapie planistycznym, wykonawczym i sprawozdawczym.
   
  2.   Niszczenie materiałów wybuchowych przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego:
   
  -   sposoby wybuchowego niszczenia materiałów wybuchowych,
   
  -   planowanie i organizacja prac,
   
  -   wybór miejsca niszczenia,
   
  -   strefy zagrożenia podczas wybuchowego niszczenia materiałów wybuchowych,
   
  -   zabezpieczanie stref zagrożenia.
3
Przepisy regulujące zasady nabywania, przechowywania, używania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego oraz znalezionych materiałów wybuchowych podczas prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów
  1.   Regulacje prawne dotyczące wydawania i cofania pozwoleń na nabywanie, przechowywanie i używanie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
   
  2.   Regulacje prawne dotyczące używania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
   
  3.   Regulacje prawne dotyczące transportu i przemieszczania materiałów wybuchowych:
   
  -   przemieszczanie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego,
   
  -   transport materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego,
   
  -   przewóz ratunkowy materiałów wybuchowych wg ADR,
   
  -   konstrukcja pojazdów,
   
  -   wyposażenie pojazdów,
   
  -   osłony zabezpieczające.
   
  4.   Regulacje prawne dotyczące przechowywania materiałów wybuchowych.
   
  5.   Przechowywanie materiałów wybuchowych w magazynach bazowych i tymczasowych - zagrożenia, wymagania i konstrukcja magazynów.
   
  6.   Ewidencjonowanie nabytych, zużytych, przechowywanych i zbywanych materiałów wybuchowych.
   
  7.   Ewidencjonowanie wykrytych i zniszczonych materiałów wybuchowych.
4
Przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas stosowania materiałów wybuchowych z uwzględnieniem niszczenia materiałów wybuchowych znalezionych podczas prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów
  1.   Regulacje prawne dotyczące BHP przy używaniu materiałów wybuchowych:
   
  -   regulacje wynikające z ustawy - Kodeks pracy,
   
  -   inne regulacje prawne związane z wyodrębnionymi obszarami działalności zawodowej.
   
  2.   Praktyka stosowania obowiązujących regulacji prawnych oraz typowe naruszenia przepisów i zasad BHP w firmach prowadzących prace przy użyciu materiałów wybuchowych poza górnictwem, między innymi dotyczące:
   
  -   instruktażu stanowiskowego nowo przyjmowanych pracowników,
   
  -   wymagań dotyczących instrukcji stanowiskowych,
   
  -   BHP,
   
  -   organizacji pracy.
   
  3.   Specyfika prowadzenia prac związanych z oczyszczaniem terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego.
5
Przeciwdziałanie zagrożeniom dla życia i zdrowia ludzi, mienia, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego przy używaniu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego do niszczenia materiałów wybuchowych znalezionych podczas prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów
  1.   Typowe zagrożenia związane zużywaniem materiałów wybuchowych, w tym związane z właściwościami stosowanych środków inicjujących.
   
  2.   Ocena ryzyka zawodowego przy prowadzeniu prac z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego do oczyszczania terenów.
   
  3.   Prognozowanie zagrożeń dla obiektów i otoczenia związanych z prowadzeniem prac z zakresu oczyszczania terenów przy użyciu materiałów wybuchowych.
   
  4.   Sposoby ograniczania lub eliminacji zagrożeń podczas prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów przy użyciu materiałów wybuchowych.
   
  5.   Specyfika BHP, zagrożeń i sposobów ich ograniczania podczas prowadzenia prac związanych z oczyszczaniem terenów.
   
  6.   Rodzaje materiałów wybuchowych mogących wystąpić na terenie Polski:
   
  -   środki bojowe porzucone,
   
  -   niewybuchy i niewypały.
   
  7.   Rodzaj e, konstrukcja oraz zasady działania środków bojowych.
   
  8.   Przyczyny występowania niewybuchów i niewypałów:
   
  -   wadliwe działanie elementów pobudzających,
   
  -   upadek pocisku w sposób niepowodujący jego zadziałania,
   
  -   wady fabryczne i konstrukcyjne.
   
  9.   Zagrożenia mogące wystąpić podczas prowadzenia prac związanych z operowaniem środkami bojowymi, niewybuchami i niewypałami:
   
  -   niekontrolowany wybuch spowodowany zadziałaniem elementów pobudzających,
   
  -   rozsypanie materiałów wybuchowych ze skorodowanych skorup,
   
  -   toksyczne działanie materiałów wybuchowych ulegających rozkładowi chemicznemu.
6
Przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, jakie mogą mieć miejsce podczas prowadzenia prac związanych z oczyszczaniem terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego
  1.   Regulacje prawne dotyczące ochrony osób i mienia w odniesieniu do przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe poza górnictwem.
   
  2.   Charakter zewnętrznych zagrożeń dla przedsiębiorców i osób stosujących materiały wybuchowe oraz omówienie typowych przykładów działań przestępczych w stosunku do nich:
   
  1)   omówienie typowych przykładów wykorzystania materiałów wybuchowych w celach przestępczych i terrorystycznych;
   
  2)   sposoby oddziaływania w sposób przestępczy na przedsiębiorców i osoby mające dostęp do materiałów wybuchowych;
   
  3)   sposoby oddziaływania na służby nadzoru i ochrony obiektów i terenów, gdzie prowadzone są prace z użyciem materiałów wybuchowych;
   
  4)   kradzieże surowców, półproduktów i gotowych materiałów wybuchowych;
   
  5)   wykorzystanie materiałów wybuchowych odzyskanych ze znalezionych środków bojowych, niewypałów oraz niewybuchów podczas prowadzenia prac związanych z oczyszczaniem terenów.
   
  3.   Sposoby reagowania w sytuacjach zagrożeń i zasady współpracy z organami ścigania.
     

Uwaga. Łączny czas realizacji programu szkolenia określa się na 16-24 godzin.
9)
Dodany przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

Załącznik nr 4   -   Wzory zaświadczeń